Psy

pies

Pies to zwierz─Ö najcz─Ö┼Ťciej wybierane na domowego towarzysza. Psy s─ů bohaterami film├│w oraz ksi─ů┼╝ek. Marzenie o w┼éasnym psie w okresie dzieci┼ästwa cz─Östo jest marzeniem najwi─Ökszym. Cho─ç nie ka┼╝dy pozwoli─ç mo┼╝e sobie na psa, chyba nikt nie wyobra┼╝a sobie ┼Ťwiata bez nich. Kim jest pies?

Wszystko na temat ps├│w

z

Łacińska nazwa psa to Canis familiaris lub Canis lupus familiaris. Przodkiem psa jest wilk, a rasy psów zaczęły różnicować się dopiero po udomowieniu psa przez człowieka.

Obecnie zarejestrowanych jest oko┼éo 340 ras ps├│w. Psy na przestrzeni wiek├│w towarzyszy┼éy cz┼éowiekowi w bardzo wielu r├│┼╝nych aktywno┼Ťciach. Kiedy┼Ť traktowane jako zwierz─Öta pracuj─ůce, dzisiaj cz─Ö┼Ťciej s─ů domowymi pupilami.

Opis i charakterystyka

Pies to jeden z najbardziej zr├│┼╝nicowanych gatunk├│w zwierz─ůt. To zr├│┼╝nicowanie dotyczy wygl─ůdu, temperamentu, a tak┼╝e uwarunkowa┼ä zdrowotnych.

Psy charakteryzuj─ů si─Ö niezwykle czu┼éym w─Öchem oraz dobrym s┼éuchem. Oczywi┼Ťcie s┼éuch i w─Öch z biegiem lat, w procesie starzenia mog─ů ulec znacznemu os┼éabieniu.

Psy s─ů r├│wnie┼╝ zwierz─Ötami potrafi─ůcymi i lubi─ůcymi szybko biega─ç. Zabawy w plenerze to ich ulubiona forma aktywno┼Ťci.

U wi─Ökszo┼Ťci ras ps├│w wyst─Öpuje sier┼Ť─ç, mo┼╝e ona by─ç kr├│tka i g┼éadka, b─ůd┼║ te┼╝ d┼éuga i mi─Ökka. W┼éos mo┼╝e by─ç skr─Öcony, prosty lub falowany. Istniej─ů r├│wnie┼╝ psy bezw┼éose.

Psy s─ů zwierz─Ötami ┼éatwo podlegaj─ůcymi tresurze.

Tryb ┼╝ycia ps├│w

pies w podro┼╝y

Pies jako zwierz─Ö domowe w du┼╝ym stopniu dopasowuje si─Ö do trybu ┼╝ycia swojego w┼éa┼Ťciciela. Oczywi┼Ťcie w zale┼╝no┼Ťci od rasy psy maj─ů r├│┼╝ne potrzeby, a konkretne osobniki maj─ů r├│wnie┼╝ swoje upodobania. Na przestrzeni lat charakter wielu ras, a wi─Öc tak┼╝e tryb ich ┼╝ycia uleg┼é zmianom. Wiele ras, kiedy┼Ť wykorzystywanych przy polowaniach dzisiaj, bez tej specyficznej aktywno┼Ťci funkcjonuje zupe┼énie inaczej. Psy z szeroko poj─Ötej kategorii zwierz─ůt u┼╝ytkowych si┼é─ů rzeczy przesz┼éy do kategorii ps├│w kanapowych, domowych pupili.

Sier┼Ť─ç i umaszczenie

W umaszczeniu sier┼Ťci ps├│w r├│wnie┼╝ wyst─Öpuje wielka r├│┼╝norodno┼Ť─ç. Psy mog─ů mie─ç sier┼Ť─ç d┼éug─ů, jak na przyk┼éad golden retriever, lub nawet bardzo d┼éug─ů, jak psy rasy bernardyn. Mog─ů r├│wnie┼╝ by─ç g┼éadkow┼éose, jak na przyk┼éad jamnik lub chart. Sier┼Ť─ç ps├│w mo┼╝e r├│wnie┼╝ mie─ç podszerstek. Podszerstek jest warstw─ů kr├│tkich, bardzo g─Östych w┼éos├│w ukrytych pod w┼éosem zewn─Ötrznym czyli tzw. okrywowym. Wyst─Öpuje on u takich ras, jak golden retriever, czy labrador. Wiele ras nie posiada jednak podszerstka, w┼Ťr├│d nich s─ů takie rasy jak doberman czy jamnik.

U niekt├│rych ras sier┼Ť─ç ro┼Ťnie przez ca┼éy czas. Takie rasy to na przyk┼éad pudel czy yorkshire terrier. Takie psy wymagaj─ů regularnego strzy┼╝enia.

R├│wnie r├│┼╝norodne mo┼╝e by─ç umaszczenie ps├│w. Mog─ů to by─ç wszelkie odcienie szaro┼Ťci, br─ůzu, be┼╝u lub czerni. Psy s─ů te┼╝ gatunkiem zwierz─ůt, u kt├│rych cz─Öste jest bia┼ée umaszczenie, nie tylko u osobnik├│w z albinizmem. Oczywi┼Ťcie umaszczenie psa nie musi by─ç jednorodne. Dla wielu ras charakterystyczne s─ů ┼éaty w okre┼Ťlonym kolorze, a czarne c─Ötki na bia┼éym futrze dalmaty┼äczyk├│w,┬á to jeden z najbardziej charakterystycznych wzor├│w wyst─Öpuj─ůcych na psiej sier┼Ťci. Barwa psiej sier┼Ťci u poszczeg├│lnych ras niejednokrotnie bywa wynikiem ich krzy┼╝owania.

Rozmiary

młody pies

Rozpi─Öto┼Ť─ç rozmiarowa ps├│w jest niezwykle szeroka. W┼Ťr├│d najmniejszych ras ps├│w wymieni─ç mo┼╝na ratlera czeskiego oraz ras─Ö chihuahua. Pieski tych ras osi─ůgaj─ů wielko┼Ť─ç ok. 25 cm oraz wag─Ö do 500g.

Do najwi─Ökszych ras ps├│w nale┼╝─ů mastif tybeta┼äski oraz mastif neapolita┼äski. Psy tych ras w k┼é─Öbie osi─ůgn─ů─ç mog─ů wielko┼Ť─ç powy┼╝ej 60 cm, a ich waga to oko┼éo 75 kg w przypadku samca, i 55 kg w przypadku samicy. Inne du┼╝e rasy to owczarek kaukaski czy pies rasy kangal.

Charaktery

Poszczeg├│lne rasy ps├│w mog─ů si─Ö bardzo r├│┼╝ni─ç charakterem. Przyczyny tego faktu s─ů dosy─ç z┼éo┼╝one. Wynikaj─ů one w du┼╝ej mierze w historii psich ras. Zdecydowana wi─Ökszo┼Ť─ç ras ps├│w w przesz┼éo┼Ťci traktowana by┼éa jak rasy u┼╝ytkowe, tak wi─Öc w tresurze i hodowli k┼éadziono nacisk na wydobycie cech niezb─Ödnych do oczekiwanej od nich aktywno┼Ťci.┬áW przypadku wielu ras wysoko punktowan─ů cech─ů by┼éa na przyk┼éad agresja. Dzi┼Ť wci─ů┼╝ szkoli si─Ö psy obronne, a wi─Öc w domy┼Ťle agresywne, jednak u ps├│w domowych z oczywistych wzgl─Öd├│w t─Ö cech─Ö si─Ö tonuje. Z biegiem lat, r├│wnolegle z procesem zmiany charakteru relacji pomi─Ödzy cz┼éowiekiem a psem, w procesie socjalizacji i w tresurze zacz─Öto k┼éa┼Ť─ç nacisk na inne cechy.

Usposobienie, a szkolenie

Wa┼╝ne jest, by proces szkolenia dostosowa─ç do charakteru psa i cech wynikaj─ůcych z jego rasy.

Psy typowo rodzinne, takie jak golden retriever wymagaj─ů ┼éagodnego temperowania, kt├│re sprawi, ┼╝e stan─ů si─Ö niezwykle oddanymi cz┼éonkami rodziny. Psy tej rasy nie mog─ů by─ç jednak psami obronnymi, i s─ů doskona┼éym przyk┼éadem na to, ┼╝e nie mo┼╝na wyszkoli─ç psa do aktywno┼Ťci, kt├│ra jest niezgodna z jego predyspozycjami psychicznymi.

Jako psy obronne ┼Ťwietnie sprawdz─ů si─Ö psy ras takich, jak pit bull czy rottweiler. ┼Üwietnym psem przewodnikiem b─Ödzie pies rasy labrador, a tropi─ůcym owczarek niemiecki.

D┼éugo┼Ť─ç ┼╝ycia psa

Najd┼éu┼╝ej ┼╝yj─ůce rasy ps├│w to rasy takie, jak chihuahua czy pudel. D┼éugowieczno┼Ťci─ů odznaczaj─ů si─Ö te┼╝ psy rasy jack russell terrier oraz owczarek australijski aussi.

W┼Ťr├│d ras ┼╝yj─ůcych najkr├│cej wymieni─ç mo┼╝na takie rasy, jak buldog francuski, bernardyn czy dog niemiecki.

Najkr├│cej ┼╝yj─ůc─ů ras─ů jest rasa toadline exotic bully. Psy tej rasy ┼╝yj─ů tylko trzy lata, a sama rasa stworzona zosta┼éa przez cz┼éowieka. Psy tej rasy cierpi─ů na wiele genetycznych chor├│b, a ich specyficzna budowa utrudnia im oddychanie i obci─ů┼╝a kr─Ögos┼éup.

Jak dba─ç o zdrowie?

Wa┼╝ne jest uwa┼╝ne monitorowanie stanu zdrowia psa. By zadba─ç o jego zdrowie, wa┼╝ne jest rozpoznanie jego potrzeb, a tak┼╝e ┼Ťwiadomo┼Ť─ç chor├│b wynikaj─ůcych ze specyfiki rasy. Nale┼╝y z ich ┼Ťwiadomo┼Ťci─ů podj─ů─ç zar├│wno decyzj─Ö o posiadaniu psa, jak i o wyborze konkretnej rasy. Nale┼╝y dok┼éadnie zastanowi─ç si─Ö nad swoimi mo┼╝liwo┼Ťciami zadbania o potrzeby psa, takie jak zapewnienie mu odpowiedniej ilo┼Ťci ruchu, towarzystwa, odpowiedniej opieki weterynaryjnej, a tak┼╝e w┼éa┼Ťciwej, dobrze zbilansowanej karmy.

Najcz─Östsze choroby u ps├│w

ciekawostki o psach

Najcz─Ö┼Ťciej diagnozowanymi chorobami w┼Ťr├│d ps├│w wielu ras s─ů choroby serca, choroby staw├│w oraz choroby oczu i sk├│ry. U wielu ras poprzez wzgl─ůd na budow─Ö wyst─Öpuj─ů problemy z kr─Ögos┼éupem. Cz─Östymi schorzeniami s─ů nowotwory, wiele zwierz─ůt cierpi r├│wnie┼╝ na skaz─Ö krwotoczn─ů. Psy z bardzo d┼éug─ů, opadaj─ůc─ů na oczy sier┼Ťci─ů maj─ů sk┼éonno┼Ť─ç do infekcji oczu oraz problem├│w ze wzrokiem.

Jak szczotkowa─ç psa?

W zale┼╝no┼Ťci od rodzaju sier┼Ťci wymaga ona r├│┼╝nego rodzaju piel─Ögnacji. Im d┼éu┼╝sza jest sier┼Ť─ç psa, tym wi─Öcej r├│┼╝nego rodzaju szczotek i grzebieni potrzebnych b─Ödzie do utrzymania dobrego jej wygl─ůdu. Je┼Ťli chodzi o samo szczotkowanie, to w przypadku ps├│w g┼éadkow┼éosych o kr├│tkiej sier┼Ťci zasad─ů jest szczotkowanie z w┼éosem, a nigdy pod w┼éos. Jednak w przypadku ras obdarzonych d┼éug─ů, mi─Ökk─ů falowan─ů sier┼Ťci─ů zasada ta nie obowi─ůzuje. Tak─ů sier┼Ť─ç nale┼╝y bardzo delikatnie czesa─ç w r├│┼╝nych kierunkach. Wsp├│ln─ů zasad─ů co do szczotkowania psa jest zachowanie delikatno┼Ťci. Psiej sier┼Ťci nie wolno szarpa─ç. Wp┼éywa to negatywnie zar├│wno na jej wygl─ůd, jak i na samopoczucie psa. Zbyt gwa┼étowne ruchy mog─ů go zirytowa─ç i zniech─Öci─ç do zabieg├│w piel─Ögnacyjnych.

Piel─Ögnacja

W┼Ťr├│d zabieg├│w piel─Ögnacyjnych warto wymieni─ç przede wszystkim dba┼éo┼Ť─ç o sier┼Ť─ç. G┼é├│wnym zabiegiem piel─Ögnacyjnym jest jej szczotkowanie. Nale┼╝y pami─Öta─ç, ┼╝e szczotkowanie jest nie tylko zabiegiem poprawiaj─ůcym wygl─ůd sier┼Ťci, ale tak┼╝e pozwalaj─ůcym zadba─ç o zdrow─ů sk├│r─Ö psa. W przypadku ps├│w z d┼éug─ů sier┼Ťci─ů z podszerstkiem szczotkowanie sier┼Ťci jest nieodzownym zabiegiem higienicznym pozwalaj─ůcym usun─ů─ç zanieczyszczenia. Sama czynno┼Ť─ç szczotkowania pozwala r├│wnie┼╝ przyjrze─ç si─Ö sk├│rze psa. Jakiekolwiek niepokoj─ůce objawy, na przyk┼éad zaczerwienienie czy drobne rany s─ů bezwzgl─Ödnym wskazaniem do wizyty u weterynarza. Raz na dwa tygodnie warto r├│wnie┼╝ oczy┼Ťci─ç delikatnie uszy psa, pies powinien mie─ç tak┼╝e regularnie przecinane pazury. Wa┼╝ne s─ů r├│wnie┼╝ regularne wizyty u groomera.

Hodowla i szczeniaki

Kupuj─ůc psa jakiekolwiek rasy warto zwr├│ci─ç si─Ö do hodowli zrzeszonej w Zwi─ůzku Kynologicznym. Warto r├│wnie┼╝ kupowa─ç psy znanych, zarejestrowanych w Zwi─ůzku Kynologicznym ras. Nadmierne krzy┼╝owanie ras prowadzi do wielu chor├│b genetycznych, co mo┼╝e prowadzi─ç do cierpienia tych zwierz─ůt, mo┼╝e skutkowa─ç r├│wnie┼╝ coraz kr├│tszym okresem ┼╝ycia zwierz─Öcia.

Alergicy, a psy

pies

Psy s─ů niestety zwierz─Ötami do┼Ť─ç alergennymi. Osoby obci─ů┼╝one ryzykiem wyst─ůpienia alergii powinny przemy┼Ťle─ç decyzj─Ö o posiadaniu psa. Ci─Ö┼╝kie objawy alergii wyst─Öpuj─ůce w obecno┼Ťci psa niestety nieuchronnie doprowadz─ů do decyzji o jego oddaniu w inne r─Öce. Dla ka┼╝dego psa jest to bardzo negatywne do┼Ťwiadczenie.

Wypadanie sier┼Ťci

Wypadanie sier┼Ťci u ps├│w to zjawisko ca┼ékowicie naturalne. U wi─Ökszo┼Ťci ps├│w linienie przebiega sezonowo w okresie wiosennym i jesiennym. Warto jednak wiedzie─ç, ┼╝e w ograniczonym stopniu pies gubi sier┼Ť─ç przez ca┼éy rok.

Pochodzenie i historia ps├│w

Istnieje wi─Öcej ni┼╝ jedna teoria dotycz─ůca tego, sk─ůd pochodzi pies, jako odr─Öbny gatunek. W pocz─ůtkach bada┼ä zak┼éadano, ┼╝e psy pochodz─ů z Azji, w ostatnich latach odkryto jednak, ┼╝e gatunek psa swoje ┼║r├│d┼éo ma w Afryce. W┼Ťr├│d teorii o pochodzeniu gatunku psa najpopularniejsz─ů jest ta m├│wi─ůca, ┼╝e pies pochodzi od wilka. Wed┼éug badaczy pies spokrewniony jest r├│wnie┼╝ z kojotem i szakalem.

Pies udomowiony zosta┼é oko┼éo 12 000 lat temu. Rasy ps├│w zacz─Ö┼éy wyodr─Öbnia─ç si─Ö p├│┼║niej, a wiele z nich jest wynikiem wp┼éywu cz┼éowieka. U zarania gatunku wi─Ökszo┼Ť─ç wyst─Öpuj─ůcych dzisiaj ras ps├│w nie istnia┼éo.

Rasy krzy┼╝uje si─Ö do dnia dzisiejszego, niestety sprawia to, ┼╝e powstaj─ů rasy coraz s┼éabsze genetycznie.

Jak psy reaguj─ů na upa┼éy i mrozy

W zale┼╝no┼Ťci od budowy i rodzaju sier┼Ťci psy znosz─ů r├│┼╝nic─Ö temperatur w bardzo r├│┼╝ny spos├│b. Psy posiadaj─ůce sier┼Ť─ç z podszerstkiem s─ů lepiej przystosowane do temperatur zar├│wno wysokich, jak i niskich. U ps├│w ma┼éych ras o kr├│tkich ┼éapach ┼éatwo mo┼╝e doj┼Ť─ç do wyzi─Öbienia nerek, co mo┼╝e przysporzy─ç powa┼╝nych problem├│w zdrowotnych. Psy ras posiadaj─ůcych sier┼Ť─ç z podszerstkiem nale┼╝y chroni─ç przede wszystkim przed upa┼éem.

U ka┼╝dej rasy wyst─Öpuje ryzyko wyst─ůpienia udaru cieplnego.

Jak─ů karm─Ö wybra─ç dla psa?

zabawa z psem na pla┼╝y

Wybieraj─ůc karm─Ö dla ps├│w nale┼╝y kierowa─ç si─Ö dok┼éadnie zaleceniami lekarzy weterynarii. Psy r├│┼╝nych ras maj─ů r├│┼╝ne zapotrzebowanie na sk┼éadniki od┼╝ywcze. Na rynku dost─Öpne s─ů rodzaje karmy odpowiadaj─ůce na potrzeby ps├│w ka┼╝dej rasy i w ka┼╝dym wieku.

Wybieraj─ůc karm─Ö dla szczeni─ůt nale┼╝y zwr├│ci─ç uwag─Ö na sk┼éadniki wspomagaj─ůce wzrost i rozw├│j uk┼éadu kostnego. Jest to szczeg├│lnie wa┼╝ne w przypadku szybko rosn─ůcych ras. W przypadku ps├│w doros┼éych nale┼╝y dobiera─ç karm─Ö do ich zapotrzebowania energetycznego. Dobra karma powinna r├│wnie┼╝ zawiera─ç sk┼éadniki wspomagaj─ůce serce, wzrok oraz sk├│r─Ö psa.

Dla kogo s─ů psy?

zadowolony pies

Pies jest znakomitym towarzyszem dla każdego, kto jest w stanie spełnić jego podstawowe potrzeby i lubi zwierzęta.

Ras jest na tyle du┼╝o, a rozpi─Öto┼Ť─ç ich wielko┼Ťci oraz potrzeb jest na tyle szeroka, ┼╝e mo┼╝na wybra─ç psa na miar─Ö swoich mo┼╝liwo┼Ťci.

Minusy posiadania psa w domu

Minusem posiadania psa niew─ůtpliwie jest konieczno┼Ť─ç zapewnienia mu opieki na czas d┼éu┼╝szej nieobecno┼Ťci. Posiadaj─ůc psa, zw┼éaszcza du┼╝ej rasy, nale┼╝y si─Ö r├│wnie┼╝ liczy─ç z du┼╝ymi wydatkami, kt├│re trzeba na sta┼ée uwzgl─Ödni─ç domowym bud┼╝ecie. Dlatego te┼╝ decyzj─Ö o posiadaniu psa nale┼╝y sumiennie przemy┼Ťle─ç.

Pies to najpopularniejsze domowe zwierz─Ö, i obok kot├│w najpowszechniej hodowane. Udowodnione jest, ┼╝e w rodzinach, w kt├│rych jest pies, dzieci wychowuj─ů si─Ö lepiej. Nale┼╝y jednak pami─Öta─ç, ┼╝e pies to przede wszystkim obowi─ůzki. Mo┼╝e by─ç cudownym towarzyszem i pupilem, najpierw jednak nale┼╝y zadba─ç o wszystkie jego potrzeby.

Ciekawostki

Pi─Ökny pies

Psy wci─ů┼╝ wykorzystywane s─ů jako zwierz─Öta pracuj─ůce. Pr├│cz prac jako psy poszukuj─ůce czy tropi─ůce, na przyk┼éad w policji, psy pracuj─ů r├│wnie┼╝ jako pomoc terapeutyczna. Dogoterapia to bardzo skuteczna i ceniona metoda terapii.

Psy potrafi─ů nauczy─ç si─Ö znaczenia oko┼éo 250 s┼é├│w. Najinteligentniejsze s─ů psy rasy border collie.

Prawie po┼éowa ps├│w domowych lubi spa─ç w ┼é├│┼╝ku ze swoim w┼éa┼Ťcicielem.

Czytaj dalej -> Ciekawostki o psach

Cena psa w 2023 roku

W┼Ťr├│d najdro┼╝szych ras ps├│w wymieni─ç mo┼╝na rasy takie jak mastif tybeta┼äski czy cavalier king charles spaniel. Mastif tybeta┼äski kosztowa─ç mo┼╝e nawet 14000zl, szczeni─Ö cavaliera to koszt ok. 7000zl.

Najta┼äsze rasy to na przyk┼éad malta┼äczyk – szczenie kosztuje ok. 1000 z┼é, czy mops – ok. 2500 z┼é. Stosunkowo tanie s─ů r├│wnie┼╝ psy rasy jamnik – koszt szczeni─Öcia to oko┼éo 3000 z┼é.

S─ů to ceny ps├│w pochodz─ůcych z hodowli b─Öd─ůcych cz┼éonkiem Zwi─ůzku Kynologicznego w Polsce.

4.5/5 - (liczba ocen: 4)

Dodaj komentarz

Tw├│j adres e-mail nie zostanie opublikowany.