45 zaskakujące ciekawostki o katastrofie nuklearnej w Czarnobylu

33 lata po eksplozji elektrowni jądrowej w Czarnobylu, nazwa „Czarnobyl” jest nadal synonimem katastrofy. A jednak ludzie są zafascynowani tajemnicą tego, co dokładnie wydarzyło się tego dnia.

W przeciwieństwie do kryzysu jądrowego w Japonii, spowodowanego klęską żywiołową, eksplozja i pożar w elektrowni w Czarnobylu 26 kwietnia 1986 roku, czyli najgorszy wypadek jądrowy na świecie, zostały spowodowane błędem człowieka. Oto informacje, ciekawostki i fakty o Czarnobylu

1. Operatorzy, z naruszeniem przepisów bezpieczeństwa, wyłączyli ważne systemy kontroli w ukraińskim reaktorze numer cztery i pozwolili na osiągnięcie niestabilnych, niskoenergetycznych warunków, zgodnie z raportem ONZ.

2. Deszcz nuklearny z katastrofy w Czarnobylu spadł aż na zachód od Irlandii.

3. Wzrost mocy doprowadził do serii podmuchów o godz. 1.24 rano, które oderwały ciężką stalową i betonową pokrywę reaktora i wysłały chmurę radioaktywnego pyłu rozciągającą się po północnej i zachodniej Europie, sięgającą aż po wschodnie Stany Zjednoczone.

4. Ptaki w okolicach Czarnobyla mają znacznie mniejszy mózg niż te mieszkające na obszarach nienapromieniowanych.

5. Chmura radioaktywnego strontu, cezu i plutonu dotknęła głównie Ukrainę i sąsiednią Białoruś, a także części Rosji i Europy.

6. W 2015 roku naukowcy szacowali, że w strefie wyłączenia było siedem razy więcej wilków niż w pobliskich porównywalnych rezerwatach, dzięki nieobecności ludzi.

7. Wybuch w Czarnobylu wywołał co najmniej 400 razy większy opad radioaktywny niż bomba, którą Stany Zjednoczone zrzuciły na Hiroszimę w 1945 roku.

8. Czarnobyl jest jedynym w historii wypadkiem, który spowodował ofiary śmiertelne w wyniku promieniowania.

9. Wadliwa konstrukcja reaktora w połączeniu z ludzkim błędem spowodowały katastrofę. Tego ranka inżynierowie uruchomili elektrownię na bardzo małej mocy kiedy reaktory są bardzo niestabilne i nie podjęli odpowiednich środków ostrożności ani nie skoordynowali odpowiednio swojej procedury z pracownikami odpowiedzialnymi za bezpieczeństwo. Nagle nastąpił wzrost ciepła, co spowodowało pęknięcie niektórych rur ciśnieniowych z paliwem.

10. Wybuch w Czarnobylu jest jednym z zaledwie dwóch wypadków w energetyce jądrowej sklasyfikowanych jako poziom 7 w międzynarodowej skali zdarzeń jądrowych. Drugi z nich to katastrofa jądrowa Fukushima Daiichi w Japonii w 2011 roku.

11. Kiedy gorące cząstki paliwa zareagowały z wodą, która spowodowała wybuch pary wodnej, która zdmuchnęła pokrywę reaktora i rozerwała resztę rur ciśnieniowych. Doprowadziło to do drugiej eksplozji.

12. Katastrofa w Czarnobylu miała też inny opad: gospodarcze i polityczne żniwo przyspieszyło koniec ZSRR i napędziło globalny ruch antynuklearny. Szacuje się, że katastrofa kosztowała około 235 miliardów dolarów strat. Obecna Białoruś straciła około jednej piątej swoich gruntów rolnych. W 1991 roku, w szczytowym momencie reakcji na klęski żywiołowe, Białoruś wydała 22% swojego całkowitego budżetu na niwelowanie star po Czarnobylu.

13. Próby naziemnej broni jądrowej w latach 50-tych i 60-tych XX wieku uwolniły do środowiska od 100 do 1000 razy więcej promieniowania niż w Czarnobylu.

14. Agencje ONZ powiedziały, że z powodu narażenia na promieniowanie zginie łącznie około 4 tysiące osób.

15. Grupa Greenpeace stawia ostateczną liczbę ofiar śmiertelnych znacznie wyższą niż oficjalne szacunki, z 93 tysięcy zgonów z powodu nowotworów na całym świecie.

16. Związek Czernobylski Ukrainy, organ pozarządowy, szacuje, że obecna liczba ofiar śmiertelnych w wyniku katastrofy wynosi prawie 734 tysięcy.

17. Pokaż mi powieść fantastyczną o Czarnobylu – nie ma takiej! Bo rzeczywistość jest bardziej fantastyczna – powiedział Swietłana Aleksiewicz

18. Katastrofa była przedmiotem zatuszowania przez władze radzieckie, które nie przyznały się natychmiast do wybuchu.

19. W wyniku wypadku zginęło bezpośrednio co najmniej 28 osób, a ponad 100 zostało rannych.

20. W reaktorze nadal znajduje się około 200 ton materiałów radioaktywnych.

21. Świat dowiedział się o katastrofie w Czarnobylu dopiero z odczytów detektora promieniowania w Szwecji.

22. Wypadek osłabił wizerunek reformatorskiego przywódcy Związku Radzieckiego Michaiła Gorbaczowa, który wcześniej zapoczątkował swoją politykę na rzecz większej otwartości w społeczeństwie radzieckim.

23. Według ówczesnych radzieckich naukowców reaktor Czarnobyl 4 zawierał 190 ton paliwa z dwutlenku uranu i produktów rozszczepienia. Szacuje się, że 13 do 30 procent tej ilości dostało się do atmosfery.

24. Inżynierowie z Czarnobyla zamknęli w grudniu 2000 r. ostatni funkcjonujący reaktor numer trzy.

25. Trzech mężczyzn, określanych mianem „Drużyny Samobójców”, zapobiegło wybuchowi pary po pierwszym wypadku w Czarnobylu. Ta eksplozja zniszczyłaby całą elektrownię w Czarnobylu i sprawiłaby, że cała Europa nie nadawałaby się do zamieszkania przez setki lat.

26. W sześć miesięcy po eksplozji zbudowano „Sarkofag”. Obejmuje ona uszkodzony reaktor w celu ochrony środowiska przed promieniowaniem przez co najmniej 30 lat.

27. Mimo że wypadek w Czarnobylu miał miejsce na Ukrainie na Białoruś spadło około 70% zanieczyszczeń.

28. Strażacy, którzy pełnili służbę i pomagali w opanowaniu eksplozji w Czarnobylu, nie zostali poinformowani o zagrożeniach. Wszyscy zginęli kilka dni po wybuchu.

29. Eksperci twierdzą, że może minąć nawet 100 lat zanim elektrownia zostanie całkowicie zlikwidowana.

30. Pozostałości reaktora znajdują się obecnie wewnątrz masywnej stalowej konstrukcji zabezpieczającej. Założono ją pod koniec 2016 roku. Oczekuje się, że działania w zakresie ograniczania emisji i monitorowania będą kontynuowane, a oczyszczanie będzie trwało co najmniej do 2065 r.

31. Katastrofa w elektrowni jądrowej w Czarnobylu wydarzyła się na osiedlu Prypeć kilkanaście kilometrów od faktycznego miasta Czarnobyl na Ukrainie. W tamtych czasach Ukraina była częścią Związku Radzieckiego.

32. Drzewa żyjące wokół Czarnobyla rosną wolniej niż ich nienapromieniowane odpowiedniki. Dodatkowo w okolicach Czarnobyla jest mniej pająków i owadów.

33. Dzikie zwierzęta wracają na ten obszar. Żyje tam ponad 60 różnych typów ssaków, w tym dzika i łosia.

34. W ciągu czterech miesięcy od wypadku zginęło prawie 30 wysoko narażonych pracowników reaktorów i pracowników służb ratowniczych.

35. Chociaż badania są kontynuowane, opublikowano pierwsze sprawozdania na temat długoterminowych szkód spowodowanych promieniowaniem, a ich wyniki wskazują, że promieniowanie spowodowało mniejsze szkody niż początkowo się obawiano. „Istnieje tendencja do przypisywania wzrostu zachorowań na wszystkie nowotwory w czasie wypadkowi w Czarnobylu, ale należy zauważyć, że wzrosty zaobserwowano również przed wypadkiem na dotkniętych obszarach” – stwierdził Komitet Naukowy ONZ.

36. Niegdyś tętniące życiem miasto Prypeć, w którym mieszkało wielu pracowników elektrowni atomowej, z dnia na dzień stało się miastem-duchem.

37. Katastrofa spowodowała również 7 tysięcy przypadków raka tarczycy u dzieci.

38. Pierwszą osobą, która zginęła w wypadku w Czarnobylu, był Valery Khodemchuk, pracownik zakładu, który monitorował pompy wodne biegnące do rdzenia jądrowego.

39. Wokół miejsca wybuchu znajduje się 30-kilometrowa strefa zamknięta.

40. Najbliższym miastem od elektrowni było nowo wybudowane miasto Prypeć. Potrzeba będzie 3000 lat, aby Prypeć został ponownie uznane za bezpieczną dla ludzi miejscowość.

41. W podsumowaniu raportu ONZ stwierdza, że zdecydowana większość ludności nie musi żyć w strachu przed poważnymi konsekwencjami zdrowotnymi wynikającymi z promieniowania z wypadku w Czarnobylu.

42. W ciągu 36 godzin od wypadku w Czarnobylu władze sowieckie rozpoczęły ewakuację ludności z obszaru. 115 tysięcy mieszkańców ewakuowano w 1986 roku. Następnie rząd przeniósł kolejne 220 tysięcy osób.

43. Miasto Prypeć zostało zbudowane dla pracowników elektrowni atomowej w latach 70. Wpływ katastrofy na otaczający las i faunę i florę pozostaje obszarem aktywnych badań. W bezpośrednim następstwie wypadku, obszar około 6 kilometrów kwadratowych stał się znany jako „Czerwony Las”, ponieważ wiele drzew zmieniło kolor na czerwono-brązowy i obumarło po pochłonięciu wysokiego poziomu promieniowania.

44. Dziś Czarnobyl przyciąga turystów zaintrygowanych jego historią i niebezpieczeństwem. W 2019 roku w Rosji nadal działa 11 reaktorów RBMK.

45. Elektrownia jądrowa w Czarnobylu na dzisiejszej Ukrainie składała się z czterech reaktorów o mocy 1000 megawatów oraz dwóch dodatkowych reaktorów, które były w budowie.

W nocy z 25 na 26 kwietnia 1986 r. radzieccy technicy rozpoczęli test turbiny na bloku 4 tuż przed rutynowym zamknięciem w celu konserwacji. Aby przeprowadzić test, nierozsądnie wyłączyli system chłodzenia rdzenia awaryjnego i inne kluczowe urządzenia zabezpieczające. Następnie popełniono szereg błędów eksploatacyjnych, które doprowadziły do nagromadzenia się pary wodnej, która spowodowała przegrzanie reaktora.

45 zaskakujące ciekawostki o katastrofie nuklearnej w Czarnobylu
4.7 (93.33%) 6 głosów